مشروعیت ازدست‌رفته

چرا نیروهای غرب‌گرا در ایران از پیروزی خاویر میلی در آرژانتین هیجان‌زده‌اند؟

آبان ۱۱, ۱۴۰۴

با اعلام پیروزی خاویر میلی، رئیس‌جمهور آرژانتین، در انتخابات میان‌دوره‌ای پارلمان، استقبال گرمی از این پیروزی در رسانه‌های غرب‌گرا در ایران صورت گرفت. روزنامه سازندگی در یادداشتی با عنوان «راست، قدرتمندتر می‌شود»، با استقبال از پیروزی حزب میلی در انتخابات پارلمانی آرژانتین، این پیروزی را فرصتی دوباره برای پیشبرد اصلاحات و بهره‌برداری از حمایت آمریکا می‌داند. با این حال، این یادداشت با اشاره به واقعیت‌هایی مانند حذف مشاغل، کاهش سرمایه‌گذاری عمومی، تعطیلی کسب‌وکارها و پایین بودن مشارکت مردم، توضیح می‌دهد که مسیر اصلاحات اقتصادی آرژانتین بسیار پرمخاطره و پیچیده است و در مجموع «آرژانتین هنوز از بحران عبور نکرده است.»

یادداشت «عملیات نجات آرژانتین» به قلم شاهین کارخانه در اکوایران، کتاب «نجات آرژانتین: خاویر میلی، ۱۶ ماه نخست» نوشته استفان رینگ را یک «گزارش فکت‌محور» در دفاع از پروژه سیاسی میلی و روایتی از گذار رادیکال نظریه «مکتب اتریش» به عمل سیاسی توصیف می‌کند. نویسنده کتاب که خود از چهره‌های اصلی «موسسه لودویگ فون میزس آلمان» است، میلی را به عنوان اولین رئیس‌جمهور «لیبرال-لیبرتارین» جهان معرفی می‌کند که در کشوری ورشکسته پس از یک قرن سیطره سوسیالیسم و پرونیسم، قدرت را به دست گرفت.​ این یادداشت توضیح می‌دهد که کتاب «نجات آرژانتین» بر مستندسازی اصلاحات رادیکال میلی، مانند کاهش شدید هزینه‌های دولت با استعاره «اره‌برقی»، مهار ابرتورم و آزادسازی کامل ارز در آوریل ۲۰۲۵ تمرکز دارد. به باور نویسنده کتاب، این اقدامات با وجود هزینه‌های اجتماعی کوتاه‌مدت، موفقیت‌آمیز بوده و توانسته اقتصاد آرژانتین را به ثبات برساند. در این یادداشت، میلی در نقش «معلم ملت» با ارجاع مستقیم به آثار میزس و هایک، در حال برچیدن روایت صدساله «دولت خوب» و سیاست‌های پوپولیستی در اذهان عمومی است. در نهایت، یادداشت اکوایران کتاب «نجات آرژانتین» را سندی بر اثبات این مدعا می‌داند که تجربه میلی می‌تواند یک «نمونه الهام‌بخش» جهانی برای دستیابی به آزادی و رفاه باشد؛ ادعایی که با پیروزی حزب میلی در انتخابات میان‌دوره‌ای، به باوری برای آزادی‌خواهان تبدیل شده است.

یادداشت دیگر اکوایران با تیتر «باد در پرچم لیبرتارین‌ها؛ میلی میخ دوم را هم محکم کوبید»، با تأکید بر پیروزی قاطع میلی و دو برابرشدن کرسی‌های حزبش در کنگره، این رخداد را یک «طناب نجات» برای «انقلاب بازار آزادِ» او می‌داند که با حمایت مستقیم ترامپ و آمریکا همراه شده است. نویسنده با اشاره به اینکه نتایج از پیش‌بینی نظرسنجی‌ها قوی‌تر بود، این پیروزی را نیروی سیاسی تازه‌ای برای میلی در برابر مخالفان و برگ برنده‌ای برای مذاکره با واشنگتن و صندوق بین‌المللی پول توصیف می‌کند. با این حال، تأکید می‌کند که اگر دولت نتواند انضباط مالی را با رشد اقتصادی و ایجاد شغل همراه کند، حمایت مردم را از دست خواهد داد.

گزارش تحلیلی روزنامه دنیای اقتصاد با تیتر «رأی اعتماد به ارّه میلی»، پیروزی قاطع و غیرمنتظره حزب خاویر میلی در انتخابات میان‌دوره‌ای پارلمان را به عنوان رأی اعتمادی دوباره به «اره‌برقیِ» اصلاحات و سیاست‌های بازار آزاد معرفی می‌کند. این یادداشت آرژانتین را «کانون جدید سیاست‌های بازار آزاد» در آمریکای لاتین می‌نامد. تحلیلگر، کاهش چشمگیر تورم، کسب مازاد بودجه و واکنش مثبت فوری بازارها پس از انتخابات را دلایل اصلی این پیروزی می‌داند و به نقش کلیدی حمایت آمریکا و بسته حمایتی ۴۰ میلیارد دلاری در ایجاد این ثبات اشاره می‌کند. بر این اساس، پیروزی میلی و حزبش یک «رأی اعتماد» به اصلاحات رادیکال و سیاست‌های بازار آزاد بود که با حمایت مستقیم آمریکا تقویت شد. با این وجود، این مسیر همچنان دشوار و پر از چالش‌های اقتصادی و اجتماعی است و موفقیت نهایی آن به توانایی دولت در ایجاد توازن میان انضباط مالی، رشد اقتصادی و حمایت‌های اجتماعی بستگی خواهد داشت.

گزارش روزنامه شرق با عنوان «تیر مخالفان به سنگ خورد»، پیروزی حزب «آزادی پیشرو» به رهبری خاویر میلی در انتخابات میان‌دوره‌ای آرژانتین را به عنوان یک رأی اعتماد دوباره به سیاست‌های اصلاحی دولت، با وجود نارضایتی‌های اجتماعی، تحلیل می‌کند. این یادداشت پیروزی میلی را تقویت‌کننده مسیر اصلاحات سختگیرانه برای کوچک‌سازی دولت و آزادسازی اقتصاد می‌داند. نویسنده، میلی را اقتصاددانی «آنارکو-کاپیتالیست» معرفی می‌کند که با کاهش بودجه‌های عمومی و با شعار «پایان‌دادن به وابستگی مردم به دولت»، به دنبال ایجاد «اصلاح‌گرترین کنگره در تاریخ آرژانتین» است.​ در این تحلیل، حمایت سیاسی و مالی آمریکا به عنوان یکی از عوامل کلیدی در ثبات موقت بازار در روزهای بحرانی پیش از انتخابات و دستیابی به این پیروزی برجسته شده است. در مجموع، یادداشت شرق این پیروزی را تاییدی بر درستی سیاست‌های اقتصادی میلی می‌داند. دولت او برای نخستین‌بار در بیش از یک دهه به مازاد بودجه رسیده و نرخ تورم را به میزان قابل توجهی مهار کرده است. این موفقیت‌ها، با وجود «دردناک» بودن اصلاحات، به عنوان نشانه‌ای از تحقق وعده بازگرداندن انضباط اقتصادی و ساختن «کشوری بزرگ و آزاد» تعبیر می‌شود.

یادداشت روزنامه دنیای اقتصاد با عنوان «رأی دوباره به اقتصاد آزاد در آرژانتین»، پیروزی حزب خاویر میلی در انتخابات میان‌دوره‌ای را به عنوان یک «نقطه عطف» و تأیید دوباره راه «آزادی و رشد» از سوی افکار عمومی آرژانتین معرفی می‌کند. این گزارش با اشاره به فاصله معنادار حزب «آزادی پیش‌رو» با ائتلاف پرونیست‌ها، این نتیجه را فرصتی برای میلی جهت پیشبرد برنامه‌های سختگیرانه اقتصادی مانند کاهش یارانه‌ها و اصلاح قوانین کار می‌داند. نویسنده ضمن تأکید بر واکنش مثبت بازارها و تقویت پزو، به نقش حمایتی آشکار واشنگتن نیز اشاره کرده و میلی را «تکیه‌گاه مهمی» برای آمریکا در رقابت ژئوپلیتیک با چین در آمریکای لاتین معرفی می‌کند. یادداشت دنیای اقتصاد با اشاره به سکوت و انفعال جبهه پرونیست‌ها، این رویداد را نشانه‌ای از پایان یک دوره و آغاز مرحله‌ای جدید می‌داند که در آن، اصلاحات اقتصادی به آزمون اصلی مشروعیت سیاسی میلی تبدیل خواهد شد.

یادداشت «خوش‌بینی در بازارهای آرژانتین با کامبک رویایی خاویر میلی» در اکوایران، این پیروزی را فراهم‌کننده «سرمایه سیاسی لازم» برای سرعت بخشیدن به اصلاحات ساختاری می‌داند. نویسنده با لحنی مثبت، به واکنش فوری بازارها، تقویت پزو و پیش‌بینی هجوم برای فروش دلار به عنوان نشانه‌هایی از کاهش نگرانی سرمایه‌گذاران و خوش‌بینی به آینده اقتصادی آرژانتین اشاره می‌کند. در این تحلیل، حمایت بی‌سابقه آمریکا و وعده ادامه کمک‌های مالی در صورت پیروزی میلی، به عنوان یکی از عوامل کلیدی این موفقیت برجسته شده است. در نهایت، این گزارش پیروزی میلی را یک «کامبک رویایی» می‌خواند که نه تنها نگرانی‌ها درباره توقف اصلاحات اقتصادی را از بین برده، بلکه به او قدرت لازم برای ادامه مسیر و جلب همکاری فرمانداران و سیاست‌مداران را نیز داده است.

یادداشت روزنامه دنیای اقتصاد با عنوان «پایان عصر پرونیسم»، پیروزی قاطع و غیرمنتظره حزب خاویر میلی در انتخابات میان‌دوره‌ای آرژانتین را «نقطه‌ عطفی» تاریخی و نشانه‌ای از پایان دوران پرونیسم می‌داند. این پیروزی نه تنها موقعیت میلی را در داخل تقویت می‌کند، بلکه به عنوان یک موفقیت بزرگ برای ترامپ و ابزاری برای تقویت نفوذ آمریکا در آمریکای جنوبی در برابر چین نیز تلقی می‌شود. یادداشت دنیای اقتصاد این پیروزی را فرصتی حیاتی برای میلی می‌داند تا اصلاحات مالیاتی و کارگری خود را با قدرت بیشتری پیگیری کند، اما تأکید می‌کند که موفقیت نهایی او به مدیریت چالش‌های اقتصادی و اجتماعی پیش رو و همچنین توانایی او در ایجاد ائتلاف‌های جدید در کنگره بستگی خواهد داشت. این تحلیل، پیروزی میلی را بازتابی از ترس عمومی برای بازگشت به آشفتگی اقتصادی دولت‌های گذشته می‌داند.

 

استقبال این رسانه‌ها از پیروزی خاویر میلی در آرژانتین را باید بیش از هر چیز، تلاش غرب‌گرایان برای بازتعریف و احیای مشروعیت سیاسی خود در شرایط تغییریافته ژئوپلیتیکِ منطقه و جهان دانست؛ آن هم پس از جنگ ۱۲ روزه و حمله اسرائیل و آمریکا به کشور و تغییرات شتابان نظم امنیتی و سیاسی منطقه. اگر پیش‌تر می‌شد با چشم‌پوشی بر واقعیات سیاسی و مقتضیات محیط بین‌الملل، صرفاً از معادلات محض اقتصادی «بر پایه علم اقتصاد» سخن گفت، اکنون این نگاه در برابر واقعیت بی‌دفاع باقی مانده و مشروعیت خود را از دست داده است.

با این حال، جریان غرب‌گرا در ایران، به‌رغم همه تحولات رخ‌داده در نظم جهانی، همچنان تلاش می‌کند با نمایش و پررنگ‌سازی اصلاحات اقتصادی دولت میلی، به دولت ایران برای عادی‌سازی روابط با آمریکا و غرب فشار وارد کند؛ چنان‌که گویی فقدان  رابطه با آمریکا صرفاً محصول خواست حاکمیت ایران است و نه واقعیت‌های ژئوپلیتیک و سیاسی کشور و به‌سادگی می‌توان با توسعه رابطه با آمریکا، فرمول‌های ثابت‌شده اقتصاد را پیاده‌سازی کرده و به توسعه دست یافت. چه اینکه موفقیت نسبی و مقطعی آرژانتین نیز، نه صرفاً محصول سازوکارها و فرمول‌های اقتصادی، بلکه مرهون هم‌پوشانی با منافع آمریکا و برخورداری از حمایت ویژه دولت ترامپ و نیروهای غربی بوده است؛ حمایتی که نه در نتیجه مذاکره عادی و آزاد، بلکه به دلیل جایگاه ژئوپلیتیک، اهداف منطقه‌ای و رقابت‌های قدرت در سطح جهانی حاصل شده است.

لینک کوتاه :

آیا نیاز به تهیه نسخه چاپی مجلات دارید؟

شما میتوانید با خرید اشتراک به نسخه چاپی مجلات ما دسترسی داشته باشید.